«Қазақ тіліндегі термин сөздер мен неолгизмдердің ара қатынасы»
Күркебаев Кенжетай Құрманбайұлы, Әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университеті Филология және әлем тілдер факультеті Қазақ тіл білімі кафедрасының доценті, филология ғылымдарының кандидаты
| # | Орысша нұсқасы | Қазақша нұсқасы | Рейтинг | |
|---|---|---|---|---|
| 1. | АЛАНКАРА | АЛАНКАРА | АЛАНКАРААЛАНКАРАДефинициясысөзге поэтикалық сипат беретін стилистикалық формалардың (фигура, троп) жиынтығын білдіретін ежелгі үнді поэтикасының термині. | +1 |
| 2. | АЛЬБА | АЛЬБА | АЛЬБААЛЬБАДефинициясытрубадурлардың поэзиясында – таң мезгіліндегі ән. | +1 |
| 3. | АМФИБРАХИЙ | АМФИБРАХИЙ | АМФИБРАХИЙАМФИБРАХИЙДефинициясыорыстардың силлабо-тоникалық өлең құрылысында екпін екінші буынға түсетін үш буынды бунақтар. | +1 |
| 4. | АМЕБЕЙ | АМЕБЕЙ | АМЕБЕЙАМЕБЕЙДефинициясыекі созылыңқы, екі қысқа және бір созылыңқы буындардан құралған сегіз моралы бунақ. | +1 |
| 5. | АМЕБЕЙНАЯ КОМПОЗИЦИЯ | АМЕБЕЙ КОМПОЗИЦИЯСЫ | АМЕБЕЙНАЯ КОМПОЗИЦИЯАМЕБЕЙ КОМПОЗИЦИЯСЫДефинициясыкомпозициялық параллелизм тәсілі, оның мәні – тақпақтың екі мүшелі сипаты болады: екі, бірге дамитын қатарға бөлінеді, бұл қатарға енетін кезеңдер әдетте, жұпты болады; халықтық поэзияда кеңінен таралған. | +3 |
| 6. | АМФИБРА́ХИЙ | АМФИБРА́ХИЙ | АМФИБРА́ХИЙАМФИБРА́ХИЙДефинициясыантикалық метрикеде: қарапайым, үш буынды, төрт моралы бунақ; қысқа + созылыңқы + қысқа буындар. | 0 |
| 7. | АМФИМА́КР | АМФИМА́КР | АМФИМА́КРАМФИМА́КРДефинициясыантикалық метрикеде, қарапайым, үш буынды, бес моралы бунақ; созылыңқы + қысқа + созылыңқы бунақтар, ŪUŪ. | +1 |
| 8. | АНАБАСИС | АНАБАСИС | АНАБАСИСАНАБАСИСДефинициясыұлы жорықтар туралы мынадай екі ежелгі грек шығармаларының атауы: а) кіші Кирдің жорығын сипаттау (авторы Ксенофонт); б) Александр Македонскийдің Азияға жасаған жорығының тарихы (авторыАрриан). | +1 |
| 9. | АНАДИПЛОСИС | АНАДИПЛОСИС | АНАДИПЛОСИСАНАДИПЛОСИСДефинициясысөйленістің (өлеңнің, сөздің) бір бөлігі алдыңғы сөйленістегі сөзден басталатын стилистикалық фигура. | +1 |
| 10. | АНАКЛА́СИС | АНАКЛА́СИС | АНАКЛА́СИСАНАКЛА́СИСДефинициясыантикалық өлең шығарудағы кейбір метрлерде қысқа және созылыңқы буындардың орындары ауысатын, әсіресе, мұндай құбылысы ионикаларда орын алатын тәсіл, ŪU тобының орнына UŪ қолданылады. | +1 |
| 11. | АНАКОЛУФ | АНАКОЛУФ | АНАКОЛУФАНАКОЛУФДефинициясысөйленістің грамматикалық немесе логикалық дұрыстылығын бұзудан тұратын стилистикалық фигура. | +1 |
| 12. | АНАКРЕОНТИЧЕСКАЯ ПОЭЗИЯ | АНАКРЕОНТИКАЛЫҚ ПОЭЗИЯ | АНАКРЕОНТИЧЕСКАЯ ПОЭЗИЯАНАКРЕОНТИКАЛЫҚ ПОЭЗИЯДефинициясыантикалық лирикалық поэзия түрі: көңілді, қамсыз өмір дәріптелетін өлең. | +1 |
| 13. | АНАКРЕО́НТОВ СТИХ | АНАКРЕО́НТ ӨЛЕҢІ | АНАКРЕО́НТОВ СТИХАНАКРЕО́НТ ӨЛЕҢІДефинициясыкіріспесін Анакреонт жазған антикалық метрике өлеңі; хориямб тәрізді, ŪUUŪ | +1 |
| 14. | АНАКРУ́ЗА, АНАКРУ́СА | АНАКРУ́ЗА, АНАКРУ́СА | АНАКРУ́ЗА, АНАКРУ́СААНАКРУ́ЗА, АНАКРУ́САДефинициясыантикалық метрикеде өлеңнің басындағы жеке созылыңқы немесе қысқа буын; бірінші ритмикалық екпіннің (икттің) алдында тұрады және жеке бунақ емес; мысалы, Алкеевтің он бір буынды өлеңіндегі бірінші созылыңқы екпінсіз буын. | +1 |
| 15. | АНАЛЕКТЫ | АНАЛЕКТАЛАР | АНАЛЕКТЫАНАЛЕКТАЛАРДефинициясыбір немесе бірнеше жазушылардың таңдамалы шығармалары. | +1 |
Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрлігі Тіл саясаты комитетінің тапсырмасы бойынша Шайсұлтан Шаяхметов атындағы «Тіл-Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы әзірледі.
